werkgeluk-tabel belasting

Wordt ons werkgeluk bedreigd door verslechtering arbeidsomstandigheden?

Eind januari 2019 publiceerde TNO de Arbobalans*. Dit jaarlijkse rapport geeft een mooi overzicht van de arbeidsomstandigheden in verschillende sectoren. Een aantal conclusies uit dit rapport is behoorlijk alarmerend. Het aantal mensen met burn-out klachten is weer verder gestegen. In 2007 zei ruim 11 procent burn-out klachten te hebben. In 10 jaar tijd is dit gestegen naar 16 procent. TNO geeft aan dat er twee belangrijke oorzaken aan deze stijging ten grondslag liggen.

1. Ten eerste ervaren medewerkers steeds minder autonomie op de werkplek. In 2007 ervaarde 38 procent van de medewerkers regelmatig lage autonomie op het werk. In 2017 is dit gestegen tot 45 procent. 

2. Ten tweede geven medewerkers aan dat de lat steeds hoger wordt gelegd. In 2007 gaf 35 procent aan dat zij te maken hadden met hoge eisen. In 2017 is dit toegenomen tot 40 procent. 
Uit het onderzoek van TNO blijkt dat de gezondheidszorg, het onderwijs en de horeca relatief slecht scoren. Sectoren als de handel, industrie en de landbouw scoren juist relatief goed. Zie hieronder voor een overzicht van alle sectoren.

Vooral een combinatie van hoge taakeisen, lage autonomie en hoge emotionele belasting blijken ongezond te zijn. Dat medewerkers steeds minder autonomie ervaren, vind ik opvallend. Zeker wanneer je kijkt naar ontwikkelingen binnen organisaties zoals de toegenomen aandacht voor zelforganisatie, minder managers, meer agile werken en meer mogelijkheden om thuis te werken.

2. Van werkdruk naar werkgeluk
Medewerkers ervaren dus de afgelopen jaren minder autonomie, meer werkdruk en dit leidt tot meer burn-out klachten. Je merkt wel dat er de afgelopen jaren meer aandacht is voor werkgeluk. Mijn ervaring is dat dit specifiek geldt voor sectoren die dit volgens het bovenstaande onderzoek extra nodig hebben, zoals de zorg en het onderwijs. Voor een deel heeft de toegenomen interesse in werkgeluk ook te maken met de behoefte van organisaties om medewerkers meer te boeien en te binden. Het afgelopen jaar is de strijd om schaars personeel echt losgebarsten. Meer geld bieden is vaak niet mogelijk of beperkt effectief; daarom wordt er in toenemende mate gekeken naar werkgeluk.

Het gevaar is wel dat de aandacht voor gelukkiger werken vooral leidt tot oppervlakkige interventies waarbij werkgeluk slechts wordt gebruikt als een doekje voor het bloeden. Werkgeluk wordt dan een nieuw speeltje in handen van HR of management. Dat zou jammer zijn en op de lange termijn contraproductief. We zullen echt aan de bak moeten.
De snelle technologische veranderingen die leiden tot een toegenomen werkdruk en verminderde autonomie zullen de komende jaren eerder toe- dan afnemen. Zie ook de bespreking van het boek AI Superpowers in deze blog. Om op een gezonde en effectieve manier te blijven functioneren, zullen we anders moeten gaan werken. Organisaties zullen zich in toenemende mate anders moeten gaan organiseren. Leidinggevenden zullen anders moeten gaan leidinggeven en medewerkers zullen op een andere manier met hun werk om moeten gaan. Het is onze missie om deze drie groepen daarbij optimaal te ondersteunen. Gegrondvest in de beste tools die er bestaan en met onze voeten in de klei. In deze blog gaan we dieper in hoe je als organisatie anders kan organiseren met meer betrokkenheid en werkgeluk als gevolg.

oordeel medewerker en leidinggevenden verdeling

Twee cruciale ingrediënten bij coachen op werkgeluk door leidinggevenden

Is Blue Monday de meest depressieve dag van het jaar?

Vandaag  is het weer Blue Monday. Zogenaamd de meest depressieve dag van het jaar. Maar klopt dit wel of is het gewoon een leuk bedacht verzinsel?

De oorsprong van Blue Monday

Laten we beginnen bij waar Blue Monday eigenlijk vandaan komt en wie het heeft bedacht. Blue Monday is ooit bedacht door Cliff Arnall, een psycholoog van de universiteit van Cardiff in 2005. Hij heeft er zelfs een formule bij bedacht. Die ziet er als volgt uit: 1/8 W + (S-s) 3/8 x TQ MxNa. Waarbij de W voor het Weer staat, S voor Schuld, S voor Salaris in januari. De T staat voor de Tijd die verstreken is sinds de kerstdagen en Q staat voor de tijd sinds we hebben geprobeerd om te stoppen. M staat voor Motivatie en NA voor Nodige Actie.

Blue Monday Feit of Fictie?

Laten we eens kijken naar de verschillende variabelen in de “formule”. Welke feiten ondersteunen Blue Monday en welke feiten spreken het tegen?

1) Het weer maakt depressief

Op dit moment zijn de nachten lang en de dagen kort. Het lijkt er inderdaad op dat dit effect heeft op onze stemming. Niet iedereen heeft er last van maar een deel van de mensen heeft echt last van een winterdepressie. De kenmerken van zo’n winterdepressie zijn o.a. somberheid, vermoeidheid, neiging tot afsluiten. Deze kenmerken komen absoluut overeen met hoe een Blue Monday bedoelt is. Dit onderdeel lijkt dus te kloppen.

2) Het tekort aan geld maakt depressief

Bij de meeste mensen wordt het salaris zo rond de 25ste van de maand gestort. Dat maakt de 20ste dus één van de dagen waarop de kans op weinig geld (of schuld) het grootst is. Dit lijkt dus ook te kloppen.

3) De teleurstelling van het loslaten van goede voornemens maakt depressief

Het idee achter Blue Monday is dat het merendeel van de mensen in de derde week van januari hun goede voornemens al hebben verlaten. Onderzoek lijkt dit inderdaad te ondersteunen. De meeste mensen laten hun goede voornemens al na 2 weken al los.

Is Blue Monday nu echt de meest depressieve maandag van het jaar?

Tot nu toe blijkt dat drie belangrijke variabelen van de formule van Arnall Cliff blijken te kloppen. Toch betekent dit niet dat zijn formule klopt. De formule is bijvoorbeeld eigenlijk helemaal geen formule. Arnall heeft immers niet aangegeven wat de eenheden van de variabelen zijn. Het idee achter Blue Monday (en de bijbehorende formule) blijkt dan ook meer een geinige marketingactie te zijn die je vooral niet te serieus moet nemen. Deze specifieke maandag zal zeker niet de meest depressieve maandag van het jaar zijn.

Laten we Blue Monday niet met het badwater weggooien

Toch lijkt het idee van Blue Monday gebaseerd te zijn op een aantal aannames waar wel een kern van waarheid in zit. Voor mensen op het Noordelijk halfrond is het niet de meest makkelijke periode van het jaar. Dus wat extra aandacht voor jouw werkgeluk en dat van jouw collega’s is helemaal niet zo gek. Heb je daar veel haast mee probeer dan eens dit. Heb je wat meer geduld dan kunnen de 6 stappen in dit filmpje jou wellicht helpen. Wil je nog meer inzichten, achtergronden en concrete acties? Check dan even deze blogpost.

Veel plezier ermee. Een mooie dag toegewenst. Ondanks of misschien wel dankzij Blue Monday.

 

Waar hebben medewerkers behoefte aan?

Recent is een aantal prachtige onderzoeken verschenen op het gebied van werkgeluk. Eén onderzoek verscheen in de Harvard Business Review. Daar wordt de volgende vraag beantwoord: Waar hebben medewerkers behoefte aan?

Drie centrale hoofdthema’s

Na analyse van vele honderdduizenden antwoorden komen zij in dit onderzoek tot 3 hoofdthema’s:

(1) De behoefte aan een gemeenschap van mensen waarbinnen je erkent wordt, mensen voor elkaar zorgen en je wordt gewaardeerd.

(2) De behoefte aan een carrière waarbinnen je autonomie ervaart, je jouw kwaliteiten kan inzetten en waar je kan leren en jezelf kan ontwikkelen. Daarnaast hebben mensen behoefte aan

(3) een (hoger) doel of te wel een “purpose”. Zodat ze van betekenis kunnen zijn, zich kunnen identificeren met de missie van de organisatie en het idee hebben dat ze op een positieve manier kunnen bijdragen aan een betere wereld.

Mensen die bekend zijn met de Zelf Determinatie Theorie of het boek Drive over motivatie van Daniel Pink zullen niet verbaasd zijn over de resultaten van bovengenoemd onderzoek. Wel fijn dat deze theorie door middel van onderzoek wederom wordt bevestigd.

Veel organisaties focussen slechts op één behoefte

Wat verder opvallend is dat volgens dit onderzoek veel organisaties slechts rond één van deze drie behoeften zijn gebouwd. Daarmee doen zij zichzelf ernstig tekort. Niet alleen op het gebied van motivatie, prestaties en werkgeluk. Organisaties die onvoldoende rekening houden met deze 3 fundamentele behoeften doen het ook financieel een stuk slechter.

Lees hier het gehele artikel in de Harvard Business Review. Wil je meer weten over hoe je purpose of zingeving heel concreet maakt op de werkplek? Check dan dit artikel.

Gelukkig Werken Piramide

Hoe maak je zingeving concreet bij werkgeluk?

Onlangs gaf ik een training Gelukkig Werken. We kwamen bij het onderdeel zingeving. De bovenste trede van de Gelukkig Werken Piramide. Ik zag de deelnemers al kijken. Dit is vaak niet het populairste onderdeel van de training. Wanneer we het over zingeving hebben reageren deelnemers soms als volgt: “Ik doe gewoon mijn werk” of “Bij ons is zingeving niet zo belangrijk” of “Zingeving is meer iets voor artsen of verpleegkundigen”.

Zingeving als belangrijk onderdeel van werkgeluk

Als zingeving nu niet relevant zou zijn voor ons werkgeluk dan zouden we het gewoon achterwege kunnen laten. Maar onderzoek laat zien dat zingeving in het werk cruciaal is. Zonder zingeving geen toename in focus en prestatie. Zonder zingeving blijft aandacht voor werkgeluk een leuke hobby zonder impact. Hoe kunnen we zingeving dan wel toegankelijker en inzichtelijker maken? Ik merk dat ik zelf veel heb gehad aan het onderzoek en de inzichten van Morten T. Hansen. Ik zal zijn ideeën hieronder delen. Mijn ervaring is dat dit zingeving zeer praktisch en toegankelijk maakt. En uiteindelijk één van de populairste onderdelen van de Gelukkig Werken training!

De Purpose Piramide van Hansen

Wanneer Hansen het heeft over zingeving noemt hij het purpose. Hij heeft een zogenaamde “Purpose Piramide” gemaakt die uit drie lagen bestaat. Je begint bij de onderste trede en beweegt dan omhoog. Hoe hoger je komt hoe meer purpose je ervaart. Je kunt pas omhoog bewegen als je de voorgaande trede hebt voldaan (net als bij de piramide van Maslow). De onderste laag van de Purpose Piramide gaat over de (meer) waarde die je creëert in je werk. Dit is het fundament. Tegelijkertijd is het ook een hele praktische start. Als het goed is creëert iedereen immers (meer) waarde in zijn werk.

De tweede laag van de Purpose Piramide gaat over de persoonlijke betekenis die jij zelf geeft aan je werk. Dit kan voor iedere persoon heel anders zijn. Hansen geeft een mooi voorbeeld van dierenverzorgers in de dierentuin. Een deel van de verzorgers ervaart het schoonmaken van de kooien als vies en zinloos werk. Een ander deel ziet ditzelfde werk juist als zeer belangrijk. Zij dragen bij aan een omgeving waarbij de dieren respectvol worden behandeld en gezond blijven. Alle dierenverzorgers doen hetzelfde werk maar de beleving is geheel anders.

De bovenste laag van de Purpose Piramide gaat over het verbinden met een sociale missie. Deze bovenste trede van de piramide bereik je wanneer het gevoel hebt dat jouw werk een positieve bijdrage levert aan de maatschappij. Slechts een klein deel van de medewerkers ervaart dit in hun werk (ongeveer 17%). De mensen die dit wel ervaren zijn een zeer gedreven groep medewerkers. Het ervaren van een sociale missie genereert energie en focus zodat zij veel effectiever zijn dan alle andere medewerkers.

Zingeving is meer dan arme kinderen helpen in Afrika

Het mooie van deze Purpose Piramide is wat mij betreft dat het niet gaat om het bereiken van de top van de piramide. Zingeving kun je ook al vinden op een heel praktisch niveau wanneer je aandacht geeft aan hoe jij jouw collega’s of de organisatie helpt met jouw dagelijks werk. Door medewerkers te helpen stap voor stap te groeien in hun zingeving vergroten zij hun werkgeluk, versterken zij hun focus en concentratie. Pure win-win voor zowel de organisatie als de medewerker.

Vond je dit een nuttig blog? Deel het dan bijvoorbeeld via LinkedIn! Dank je wel alvast!
World Happiness Report

Wat is het effect van meer werkgeluk?

In 2013 verscheen de tweede editie van het World Happiness Report. Dit rapport wordt om de 2 jaar samengesteld door de Verenigde Naties. In het rapport van 2013 werd specifiek en uitgebreid aandacht besteed aan het effect van geluk en ongeluk op de werkplek. In een zogenaamde meta analyse werden de effecten van betrouwbare onderzoeken op het gebied van werkgeluk op een rijtje gezet. Zie hieronder een samenvatting van deze analyse:

 

Summary Happiness at work uit World Happiness Report

 

Uit deze meta analyse blijkt (zie ook pagina 56 van het rapport) dat gelukkige medewerkers:

  • productiever zijn
  • creatiever zijn
  • innovatiever zijn
  • en minder verzuimen

Verder werken ze beter samen en worden zij beter beoordeeld door collega’s en managers. Gelukkige medewerkers dragen verder op een positievere manier bij aan de winst, prestaties en sales van een organisatie dan minder gelukkige medewerkers.

Zie voor verdere verwijzingen naar de achterliggende onderzoeken van deze samenvatting het gehele rapport (pagina 56 e.v.).

 

 

Persoonlijkheid is (nog) veranderbaarder dan we dachten

Toen ik 25 jaar geleden psychologie studeerde was het een algemeen geaccepteerd idee dat onze persoonlijkheid onveranderbaar is. Vanuit geluksperspectief is dat jammer. Onderzoek laat immers ook zien dat onze persoonlijkheid de meest bepalende factor is voor ons geluk.

In de praktijk veranderen mensen

Mijn eigen ervaring van de afgelopen 20 jaar als trainer en coach is dat persoonlijkheid wel degelijk verandert. Soms zelfs drastisch. Ik ken mensen die na enige jaren weer een persoonlijkheidsvragenlijst invullen en hele andere scores hebben. Zij vullen de vragenlijst niet alleen anders in. Zij voelen zich ook echt anders. En de omgeving geeft ook aan dat zij anders overkomen. Soms hebben deze veranderingen te maken met intense ervaringen. Zowel positieve als negatieve ervaringen. Maar vaak zijn zij gewoon hard aan de slag gegaan met zichzelf onder begeleiding van een professional.

Wetenschap kijkt nu ook anders naar persoonlijkheid

De wetenschap lijkt deze veranderbaarheid van de persoonlijkheid steeds meer te ondersteunen door onderzoek. Recentelijk werd bijvoorbeeld een groep van 70tig jarigen onderzocht die in hun tienerjaren een persoonlijkheidsvragenlijst hadden ingevuld. Het bleek dat de veranderingen over de tijd heen enorm zijn. De persoonlijkheid lijkt dus zeker meer veranderbaar dan we altijd dachten. En de mogelijkheid tot veranderbaarheid biedt perspectief aan mensen die om wat voor reden dan ook aan hun eigen persoonlijkheid willen sleutelen.

Weer weten over jouw persoonlijk en de relatie tot jouw werkgeluk?

Wil je zelf weten hoe het zit met jouw persoonlijkheid en in hoeverre deze jou ondersteunt dan wel belemmert bij het bereiken van jouw werkgeluk? Vraag dan eens naar onze Gelukkig Werken QuickScan. Binnen 4 uur heb je dan een gedegen beeld waar je staat wat betreft gelukkig werken en hoe dit zich verhoudt tot jouw persoonlijkheid. Zie hier voor meer informatie.

 

Werkgeluk kan je niet afdwingen

Werkgeluk kan je niet top-down implementeren

Er wordt mij soms gevraagd om de organisatie even door de “Gelukkig Werken wasstraat” te halen. Dat doen we niet en daar geloven we ook niet in. Onze ervaring is dat je werkgeluk niet top-down kan afdwingen. Gelukkiger werken vraagt om een ander aanpak dan bijvoorbeeld het vergroten van (arbeids)tevredenheid dat binnen organisaties al langer de aandacht krijgt.

Verschil tussen tevredenheid en werkgeluk

Arbeidstevredenheid wordt vaak geregeld vanuit de organisatie (P&O). Het gevolg is passiviteit bij medewerkers. De verantwoordelijkheid ligt dan immers bij de organisatie en niet bij de mensen zelf. Het is onze ervaring dat bij werkgeluk een andere weg beter werkt. Laat de organisatie werkgeluk vooral ondersteunen maar laat het initiatief bij de mensen zelf.

Wel verleiden maar niet afdwingen

Je zou kunnen zeggen dat je mensen wel kan verleiden gelukkiger te werken maar je het niet kan uitrollen of afdwingen. Werkgeluk kan zich dan als een positief virus door de organisatie verspreiden. Dat werkt alleen wanneer het een beweging is en niet als opgelegde cultuur of organisatie verandering. In Harvard Business Review wordt mooi beschreven hoe een dergelijke beweging veel krachtiger werkt dan een top-down benadering. Check hier het gehele (Engelstalige) artikel. McKinsey heeft het in een vergelijkbaar artikel over het creëren van een platform in plaats van het zoveelste programma (waarvan volgens dit artikel 70% vastloopt).

Dus wat kan je wel doen?

Zoek een aantal enthousiaste mensen binnen de organisatie die werkgeluk op de kaart willen zetten. Geef hen de ruimte om te experimenteren met dit onderwerp. Laat ze intensief kennis maken met het onderwerp (bijvoorbeeld door de Quickscan Gelukkig Werken). Bevorder het eigen leiderschap van medewerkers en leidt medewerkers en leidinggevenden intern op tot werkgeluk ambassadeur of werkgeluk coaches. Je zult dan merken dat werkgeluk organisch groeit. Zo worden anderen vanzelf “besmet” door dit positieve virus.

Artikel over platform i.p.v, programma via Tania Tasheva.